عبدالله مستوفى

258

شرح زندگانى من ( تاريخ اجتماعى وادراى دوره قاجاريه ) ( فارسى )

در عين حال تحكيم روابط دوستانه ، با همسايهء عظيم الشان تاريخى خود كه نيات حسنهء وى همواره براى ما گرانبها بوده است ، تبريك ميگويم . امروز ملت ايران مىتواند مطمئن باشد ، كه نه‌تنها حق حاكميت و استقلال وى بطورى كه انتظار داشت ، حفظ گشته ، بلكه دوستىهاى ديرينه باقى ، و اركان اصلاحات بر مبانى مشيده استوار مىباشد . اميدواريم ، پروردگار متعال ما را ، در سايهء سعى و فداكارى ، در پرتو مجاهدت و وطن پرستى ، به آمال بزرگ خويش كه عبارت از استقلال ، سعادت ، آزادى و عظمت ملت و مملكت تاريخى شاهنشاه ايران است ، نائل فرمايد . و باجراء و انجام ساير مواعيد موفق نمايد . « س - ضياء الدين طباطبائى ، رئيس الوزرا » « مورخهء 7 حمل 1300 شمسى ، مطابق 17 رجب 1339 قمرى ، » پاره‌اى تظاهرات و اظهار رضامندىهاى فرمايشى ، در زمينهء اين التفات دولت انگليس و كفايت و لياقت آقاى سيد ضياء الدين كه وسيلهء اين نيكبختى براى ملت ايران شده بودند ، در روزنامه‌ها ديده شد . پاك شدن ايران از قشون خارجى قشون انگليس كه در قزوين و در حدود منجيل و بين راه همدان و كرمانشاهان ، تا سرحد عراق عرب ولو بود ، ديگر نميتوانست در ايران بماند . زيرا ملت انگليس با اين رويه مخالف و كابينهء محافظه‌كار آن دولت مجبور بود ، در مقابل ميل و ارادهء ملت ، سر تعظيم فرود آورد . خوانندهء عزيز تفرس مىكند ، كه بعد از عقد قرارداد ايران و شوروى ، اقامت سه چهار ماههء اخير اين قوه ، فقط براى تقويت روحى عمال كودتا بود ، همين كه اين كار هم روبراه شد ، ديگر اقامت اين قشون ، جز مصارف بيهوده ، و احيانا بهانه براى تجديد حملهء مجلس مبعوثان بدولت محافظه‌كار انگليس ، فايده‌اى نداشت . بنابراين ، قشون مزبور كم‌كم شروع كرد كه ايران را تخليه كند . آخر ، رفيق رتشتين سفير شوروى هم ، خواه‌ونخواه ، عنقريب به تهران وارد ميشد و پرتست‌هاى او هم در كار بود . بهرحال ، اينوقت خاك ايران را از قشون خود پاك كردند و بسلامتى تشريف بردند . العمر سيئة من سيئات ابى بكر كاش ملت ايران آنچه خمرهء لب پريده و مودار و هرچه تاپو و ديزى كهنه داشت ، همه را در بدرقهء اين مهمانان ناخوانده كه بهيچوجه دل نميكندند ، ايران را ترك گويند مىشكست « 1 » كه بعد از بيست سال ، مجددا گرفتار مزاحمت آنها نميشديم و تصوير رفيق استالين را با بيرق‌هاى خون ، در ايستگاه راه‌آهن خود ، تحويل نميگرفتيم . بقول شيعه‌ها « العمر سيئة من سيئات ابى بكر » تمام زحمات فعلى ايران نتيجهء خوابى است كه انگليسها براى ما ديده ، خودشان و ما را دچار اين زحمت كرده و امروز خود هم درمانده شده‌اند .

--> ( 1 ) - دهاتىهاى ايران اگر بمهمان ناخوانده‌اى كه از حد مهمانى خارج شود و پا سفت كند دچار شوند بمزاح كوزه و كاسه و مخصوصا ديزى گلى كهنه پشت سر او مىشكنند كه ديگر برنگردد و مزاحمت اهل خانه تجديد نشود .